décembre 20, 2015

ریم‌های شعر

                                  ریم‌های شعر۱


آرش عزیز،

همه‌ی مدّعاها روزی مدّعی می‌شوند. من این را در میان شاگردانم بسیار دیده‌ام، که گاه حتی مدعی خود من شده‌اند !

همیشه اینطور بوده است :

"فرزندِِ شعرِ من همه و خصم ِشعرِمن
گویی نه مردمند همه ریم ِ آهنند۲

گاهم چو روی مائده‌ی خوان به‌غارتند۳

گاهم چو وزنِ بیهده‌ی خویش بشکنند"۴

(سنائی، قرن ششم، از‌یک قصیده)                                                   

و از سنائی تا نیما :

"
اسباب هنر یکسره بر گِرد من است
حرفی که دلی جوشد از آن ورد من است
شادم که پسِ پنجَه و اندی ازعمر
آنی که معاند من است شاگردِ من
است"
  (از میان رباعیات)                                                  

و از نیما تا ما :

"تا ابر تقلیدِ خاک می کند
سیمای تو  ضدِّ تو
از سمتِ ذهن می‌آید
و ضدّ ِ تو در‌آینه  سیمای
تو"
                                                   
(ازشعر"من ِمقصود")                                      
 
دیروز شاگرد من  امروز ضدّ من !

هوسرل می‌گفت چیزهایی که ضد دارند زندگی بهتری دارند. بیشتر وجود دارند چون ضدِّ چیزی، چیزی از ضدِّ خود در خود دارد.

                                              

        تا وقت دیگر قربانت



١ ریم : چرک، کثافت
٢ ریم آهن : چرک آهن، آشغال کوره‌ی آهن گدازی

٣ مائده‌ی خوان : مثل لقمه‌ی سر‌سفره غارتم می‌کنند
۴ گاهی مرا مثل وزن بی‌ارزش خود می‌شکنند

* پست  28 مه 2012 همین وبلاگ

 

 

décembre 19, 2015

ﻣﺮگِ ﻣﻨﺘﻈﺮ



و ﻣﺮگ
ﺷﮑﻞِ ﻃﻨﺎب ﺑﻮد، ﻣﻨﺘﻈﺮِ ﻣﺮگ
و روی راه، ﻣﻨﺘﻈﺮِمرگ
ﺑﺎ ﻣﺮگِ ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻣﯽ‌رﻓﺖ

وقنی طناب آینه‌اش را دید
و مرگ، مرگ را شناخت
سرباز، محکوم را زلالی دید
و در زلالِ آینه اندیشه کرد :
                          
من جیوه‌ام

ازمجموعۀ : درجستجوی آن لغت تنها

انتشارات نگاه





et la mort
était la forme de la corde attendant la mort
sur le chemin celui que la mort attendait
marchait déjà mort

quand la corde a vu son miroir
la mort a reconnu la mort
devant la transparence du miroir
: le soldat a pensé
je suis le tain                   


Traduction française : Claude Esteban
پس مرگ چیزی دیگر بود
"Retiré du livre "ET LA MORT ÉTAIT DONC AUTRE CHOSE
Éditions Créaphis, coll. Les cahiers de Royaumont
                          

décembre 15, 2015

کلیشه‌ی میلیاردرها

                                           
آرش عزیز،

"ما مرگ را همانقدر دوست داریم که شما زندگی را"
   "Nous aimons la mort autant que vous aimez la vie"                                                                    (ازعلامیه داعش در کشتار پاریس)                                                                           
و این جمله‌ای بود که بن لادن، در زمانی نه چندان دور، درانگشت سبابه‌اش می‌گفت و می‌چرخاند.
اما اینکه امروز میلیاردر‌های داعش شعار میلیاردری  دیگر را به وام می‌گیرند حیرت نمی‌کنم، وقتی بیاد می‌آورم که مارکسیست‌های سال‌های ۵۰ و ۶۰ هم با همین شعار، ضعیفان و"زحمتکشان سراسرجهان" را به مبارزه می‌خواندند. چرا که آنها "جز زنجیرشان چیزی نداشتند" که از دست بدهند.
اما امروز این میلیاردرها ؟

کمی کلیشه به نظر می‌رسد، نه ؟ کلیشه یا ایمان، به هرحال، یکی از اینها دروغ می‌گوید. کدامیک ؟ سر در‌نمی‌آرم. چیزی بگو.
                                                                                             
 تا وقت دیگر قربانت                                                                                      

décembre 1, 2015

بهشتِ کامیکازها*


آرش عزیز،

ایمان همیشه جای تجربه را تنگ می‌کند. ژورژ باتای Georges Bataille زمانی که این قصار درخشانش را
می‌نوشت هنوز بربریتِ ۱۳ نوامبرِ پاریس را ندیده بود، انتحار کثیفِ مومن را و کشتارِ کورِ مردم را.
امروز هم در فرانسه، درمیان اینهمه دهان‌های بزرگ، که  حرفی از همه چیز می‌زنند،
هیچ اندیشمندی از "بهشتِ کامیکاز" * حرفی نمی‌زند، از دروغ دین که به او وعده می‌‌دهد :
برای بهشتی در
آن دنیا، باید جهنمی دراین دنیا بساز
ی. هیچ اندیشمندی در ایران از وهنی که بر ما می‌رود حرفی نمی‌زند.   اندیشیدن هم جنایتی است، چون اندیشه را ایمان منع می کند، می‌راند . از روشنفکران ما نفسی برنمی‌آید.
جزدرمیان شاعرانِ ما به اشاره‌ و ایما.  و نیما که می‌سرو
د :

خنده زد عقل زیرک بر این حرف
کز پی این جهان هم جهانی‌ست
کآدمی، زاده‌ی خاکِ ناچیز

بسته‌ی عشق‌های نهانی‌ست

عشوه‌ی زندگانی‌ست این حر
ف.
  (افسانه)

               تا وقت دیگر قربانت

               

 * کامیکاز : تروریست انتحاری