août 28, 2014

فرهنگ‌های لغت : شرمی در بی‌شرمی

 

آرش عزیز،

اعضاء بدن ِما، عضو جنسی وهرعضودیگر، ارزش ِادبی، هجائی و ساختمانی ِخود را دارد. آنها در زبان فارسی و در فرهنگ‌های لغت مسکن دارند، جای خود و مأوای خود را دارند. ما نباید، آن‌ها را از موطن خودشان تبعید کنیم.

فرهنگ‌های مشهور و شرم‌آوری را دیده‌ام که از ذکر لغت‌های کون و کیر و کُس طفره رفته اند، و در نتیجه از مشتقات و خانواده‌های آنها نیز، که خود خزینه‌ی لغوی و بیانیِ بسیاربزرگی را می‌سازند. وَ فرهنگ‌های بی‌فرهنگِ دیگری را دیده ام که در برابر این کلمه‌ها فقط  به ذکر «مستهجن» اکتفا کرده اند، ولی در عوض جای برجسته و فراخی به معادل‌های عربیِ آنها مثل، فرج، ذَکر، مقعد اختصاص داده اند و حتی "جمع شکسته‌"ی این لغات (فروج، ذکور، مقاعد)، بسیار به مذاق‌شان خوش نشسته است. مسخره‌ تر اینکه دراینجا هم  از ذکر معادل فارسی ِآنها شرم کرده اند.

من نیز از ذکر نام این فرهنگ‌ها در اینجا شرم می‌کنم، که شأن ِ نام بردن ندارند ؛ که اگر نامی باید برد شاید فرهنگ معین (دهخدا) و فرهنگ "سخن"  از جمله بهترین‌هائی باشند که پرنسیپ‌های لغت‌نویسی را رعایت کرده اند، و از واژه‌های جنسی و تناسلی ما بدون ترس و تخفیف و تحقیر حرف زده و تعریف داده اند وَ خانواده‌ها و مشتقات این لغات را به اهل جستجو چنانکه باید شناسانده اند.

ما - شاعران و نویسندگان - باید تابوها را از این واژه‌ها که تابو نمی‌طلبند برداریم. چرا که محشور ِشب و روز ِما بوده اند. با ما و در ما  صمیم و ندیم مانده اند. ماشاعران، که در زبان زندگی می‌کنیم، بدهکار ِزبان می‌مانیم اگر این صمیم و ندیم‌ها را بیگانه با زبان بکنیم، و برای آنها واسطه و پرده و نرده بتراشیم.

عضو ِپنهان در تن، ارزش ِشعری دارد. یکه خوردن ِما از دیدن آن، وَ آنچه در تن و از تن پنهان می‌کنیم، کمتر از دیدن ضلع ِپنهان در شعر نیست. ما باید بتوانیم تن و تابوهایش را به شعر برسانیم. وَ شعر را به آنچه در طلب ِآنست - یعنی به زیبا - برسانیم.

وَ زیبا درهر متنی اروتیک است. یک نویسش ِخوب، شعر یا نثر، ما را در تمتع ِاز خود گاه تا مرز اورگاسم می‌بَرد. وَ در این معنی، ادبیات اروتیسم است. وَ چیزی جز اروتیسم نیست.

  

تا وقت دیگر

قربانت

      

 

août 16, 2014

رخوت



و شهادت دادم

که زنبورهای زردِ عاطل

در لانه‌های مومی شان آشفتند

و کندوها را تسخیر کردند

و زنبوران ِ عسل را کشتند

و زنبوران ِ عسل مهاجران هوا گشتند

 

در انتقال ِ نیش

             رخوت

                    هزار شد.

 

 

 

 

و زکریا گفت: فهم ما در فاصله‌ای است که با مفهوم می‌گیریم. وخواست که سنگِ او را نتراشیده بگذارند، جایی برای تراشِ نام، کمی دورتر از جای مرگ. فاصلۀ بین مدفن زکریا و سنگ گورِ او را گل‌های شمعدانی – طبیعی یا مصنوعی – پُر می کنند. و هر دو در حصاری فلزی محصور می مانند. با قرعی شکسته. وغربالی در پائین سنگ.

 

 

 

 

 

 

 

j'ai témoigné

Que les guêpes jaunes et futiles

Dans leurs alvéoles de cire

Se révoltèrent

Et qu’elles envahirent les ruches

Et tuèrent les abeilles

Et que les abeilles devinrent

Les migratrices de l’air

 

Dans le transfert de l’aiguillon

                                La torpeur                                 

                                           s’est multipliée par mille             

 

  

 

 

 

Car Zacariyâ avait dit : le comprendre est dans la distance que nous prenons avec le compris, et voulut que l’on laissât sa pierre non taillée. Une place pour la taille du nom, un peu plus loin de celle de la mort. Les géraniums - factices ou naturels - remplissent l’espace entre la sépulture de Zacariyâ et sa pierre tombale. Toutes les deux encerclées dans une enceinte métallique.  Avec un alambic cassé. Et en bas de la pierre un crible.*


 

 * از کتاب "هفتاد سنگ قبر" ، به فرانسه‌ی  دکتر آرش جودکی

   بزودی  در انتشارات ،TARABUSTE

août 9, 2014

از داعشی تا علوی

"...آخوندی در محله ما زندگی می کرد که گهگاه منبر هم می رفت و برای ما بچه‌های محل از کرامت‌های امام اول شيعيان، که خودش او را «آقام علی‌مرحبا !» می ناميد، يادم است تعريف می کردکه يک بار، در يکی از جنگ های با کفار، آقام علی‌مرحبا خيلی جوشی شد و شروع کرد به کشتارِ ِکافران، و يکی يکی شان را با ذوالفقار از وسط دو شقه می‌کرد. کفار از ترس پا به فرار گذاشتند و لشگريان اسلام آمدندکه آقام علی‌مرحبا را آرام کنند اما خون چنان جلوی چشم حضرت را گرفته بود که با ذوالفقار دو سه تا از لشگريان خودی را هم نصفه کرد و بقيه پا بفرار گذاشتند، و چند نفری هم رفتند سراغ دُلدُل، اسب آقام علی‌مرحبا، و از او ـ که زبان انس و جن را می فهميد ـ خواهش کردند که حضرت را آرام کند. دُلدل رفت کنار حضرت تا به زبان اسبیِ خودش چيزی بگويد، اما آقام علی‌مرحبا او را هم دو شقه کرد. کار داشت بيخ پيدا می کرد که خداوند متعال در عرشِ بَرين نگران شد و حضرت جبرائيل را فرستاد تا جلوی آقام علی‌مرحبا را بگيرد. اما خشم ايشان هنوز فروکش نکرده بود و، در نتيجه، با يک ضربت بال جبرائيل را هم قطع فرمودند..."

- از مقاله "جمعه گردی ها"ی اسماعیل نوری علا، 1 نوامبر 2008

août 7, 2014

دریای عاشقان غریق



دریای عاشقان غریق،

سربازهای مغروق،

دریای بردگان مفقود.

دریا

ی

غرق

دریای قهرمانان،

که با نجات معجزه آساشان

پایان برای قصه های عجیب

می‌سازند،

 

دریای فاتحان بیگانه،

دریای ناخدایان پیروز 

                بر مردم گرسنۀ ساحل.

 

                                          - ای روح آلبو کِرک

                                            گسترده در کبودی ِ بی‌انتها !

                                           ای روح آب‌ها همه از تو !

                                            یکبار از خلیج مجروح فارس،

                                           و ز تنگنای حوصلۀ عمان،

                                            و هرمز ِ فسانه،

                                              تا زنگبار و ساحل دارالسلام،

                                             کف‌های تشنۀ عظمت را

                                                که عاشقان ِ قدرت اند،

                                          که دخترانِ تسلیم اند،

                                          تا پرتغال، سوی تو خواهم راند.

                                          تا پرتغال موعود،

                                           تا پرتغال ملوانان بزرگ

                                            تا پرتغال تاریخ

                                          تا پرتغال سلطه

                                تا پرتغالِ

                                   درد

 

دریای دوستی :

در آب‌های بدرقه،

در آب های استقبال،


دریای دشنام

دریای رهزنان

- دریای جاده های معمّائی –

 

دریای مرگ،

- مرگِ در آب‌های مشقت

مرگِ در آب‌های جنائی

 

دریای دور و نزدیک

دریای آب و ساحل

 

دریای کار و بیکاری،

 بیعاری،

دریای اعترافِ بدن‌ها

در راه رفتنِ پسرانِ بلوغ

با جامه های تنگِ کنائی

دریای خشم و آرام،

با دوزخ و بهشتِ بهم ریخته.

 

مجموع کارهای درهم،

تصویر ذهن ِ آشفته،

ای ذهن،

آشفته !


 

 

* از کتاب "شعرهای دریائی"،  دریایی ٣٢

مرگِ مبتذل !

بازتاب از فیسبوکِ :
 
Sepehr Khalili
Sepehr Khalili

این شعرها به من کمک کردند تا زنده بمانم. تمام آن سال ها به تدریج که
روی کاغذ می آمدند ضربه های مهلک را مستهلک می کردند، با ضربه های
محجوبی که بر سپیدهای خیره ی کاغذ میزدند، و مرگ آن چنان روزمره شد
که روزمره های من از شعر خالی شد. هجوم مرگ، مرگ را ابتذال کرده بود و
زندگی را انتظار. وقتی همه می‌میرند انتظار طولانی تر می شود. انتظار ِطولانی
خلاصه‌ی احتضار است، که طولِ وحشت است و یا که وحشتِ مرگ است
که طولِ احتضار است ؟ نمی دانستم. هنوز هم نمی دانم. حالا فقط میدانم
این مرگ نیست که سر می رسد، زندگی است که به سر میرسد.
چه می دانیم، چه می میریم ؟ دانسته های ما نه به درد بودن ما میخورد
و نه به درد مردن ما. حرفهای من همه جدس‌های من اند. در برابر مرگ
ما همه حدسیم و انگاریم. حتّا حیات ما انگاره ای از اوست، حتای اوست.
و اوست که در انتهای حیات من ایستاده است. همه چیز در فاصله ی بین
او و من میگذرد. نه طول ؛ نه ادامه، نه عدد، هیچ مفهومی از این فاصله
بیرون نیست. مفهوم هر سه را در آن و از آن می‌فهمم، که این فاصله خود،
پر از فاصله هایی‌ست که حجم‌های کوچکِ خیالِ مرا می‌سازند.
در آمد / هفتاد سنگ قبر / یدالله رویایی